Collectief Kapitaal: een nieuwe koers in het doorbreken van ongelijkheid
In Nederland hebben steeds meer mensen moeite om rond te komen of om mee te blijven doen in de samenleving. Het gaat niet alleen om geld of middelen, maar ook om wie wordt gehoord en wie kan meebeslissen. Collectief Kapitaal zet zich al zes jaar in voor sociale rechtvaardigheid: ongelijkheid doorbreken, zodat ieder mens waardig kan leven. De organisatie heeft sinds januari een nieuwe koers gekozen. Het Postcode Loterij Buurtfonds steunt Collectief Kapitaal in deze volgende stap.
Van lokale collectieven naar een nieuwe rol
Tot voor kort werkte Collectief Kapitaal met meerdere lokale groepen in verschillende steden. Deze collectieven herverdeelden kapitaal, in de vorm van geld, tijd, zorg en kennis. Samen onderzochten ze wat het betekent om goed en waardig te leven, en wat mensen daarin van elkaar nodig hebben. Deze collectieven gaan vanaf nu zelfstandig verder. Collectief Kapitaal kiest voor een andere rol: de organisatie als ‘moedig laboratorium’ met ruimte om te onderzoeken, te leren en te laten zien hoe een eerlijke samenleving eruit kan zien.
Samen ongelijkheid doorbreken
In het ‘moedig laboratorium’ werkt Collectief Kapitaal aan verschillende projecten. Elk project richt zich op een ander onderdeel van ongelijkheid zoals geld, macht, taal, relaties of wetgeving. Een belangrijk onderdeel zijn de zogeheten reisgezelschappen. Dit zijn groepen waarin mensen met verschillende achtergronden elkaar ontmoeten, samen nadenken over een maatschappelijk vraagstuk en actief een nieuwe wereld verbeelden.
Een voorbeeld is Team Toekomst | BuurTalent. In dit project komen veertien vrouwen samen, die ruimte willen maken voor hun dromen. Ze nemen geen genoegen meer met de plek die de samenleving hen geeft en kiezen ervoor hun eigen pad te volgen. De vrouwen kunnen een opleiding volgen en soms een schenking krijgen. Zo werken ze stap voor stap aan hun toekomst. Een ander voorbeeld is project Bestaansbalans. Met dit project onderzoeken ze samen met mensen mét en zonder bijstandsuitkering hoe een waardig alternatief voor de bijstand eruit kan zien.
Geld herverdelen blijft belangrijk
Het herverdelen van geld blijft een belangrijk onderdeel van het werk van Collectief Kapitaal. Een schenking kan direct verschil maken en mogelijkheden openen die er anders niet zijn. Tegelijk gaat het altijd om meer dan geld en middelen alleen. Het gaat ook om vertrouwen, erkenning en het gevoel dat je ertoe doet. Collectief Kapitaal werkt ook aan de oprichting van een nieuwe vakbond: de Unie der Werkenden, Rustenden en Zoekenden. Hiermee wil de organisatie het gesprek starten over werk, rust en zekerheid. Hoe ziet een samenleving eruit waarin waardigheid geen belofte is, maar een belangrijk onderdeel van het echte leven?
Leren en delen voor grotere verandering
Alles wat Collectief Kapitaal leert, komt samen in de Collectief Kapitaal Academie. Hier deelt de organisatie kennis en ervaringen met mensen die zelf een collectief willen starten om ongelijkheid te doorbreken. Ook deelt zij deze kennis met beleidsmakers, publieke organisaties en andere instellingen. Zo worden inzichten uit de praktijk verbonden aan grotere systemen en structuren.
Met de nieuwe koers ligt de focus van Collectief Kapitaal op het ontwerpen en ontwikkelen van nieuwe manieren om ongelijkheid te doorbreken. Het is geen vast plan met een eindpunt. De organisatie blijft zich ontwikkelen, samen met anderen. Door te blijven onderzoeken hoe het anders kan, maakt Collectief Kapitaal een nieuwe wereld mogelijk waarin iedereen waardig kan bestaan.
Het Postcode Loterij Buurtfonds steunt Collectief Kapitaal dankzij de deelnemers van de Postcode Loterij.